Lâu nay, chúng ta vẫn quen với những đề viết bài văn hoàn chỉnh phân tích nét đặc sắc của một khía cạnh trong tác phẩm truyện. Chính vì vậy, khi đứng trước yêu cầu viết một đoạn văn nghị luận văn học 200 chữ, đôi khi ta sẽ rơi vào lúng túng, loay hoay dẫn tới việc xử lí bài viết vụng về, không thấu đáo.
Ở bài viết này, Thích Văn học gửi bạn dàn ý hướng dẫn viết Đoạn văn Nghị luận văn học về Truyện với những dạng đề cụ thể. Cùng tham khảo với chúng mình nhé!
1. Những dạng đề đoạn văn Nghị luận văn học nổi bật về truyện
- Phân tích tình huống truyện
- Cảm nhận nhân vật truyện
- Phân tích ngắn gọn chủ đề của tác phẩm truyện
- Phân tích chi tiết tiêu biểu của truyện
2. Dàn ý hướng dẫn làm dạng bài: Phân tích tình huống truyện
- Mở đoạn:
- Dẫn dắt, giới thiệu tác giả, tác phẩm.
- Nêu vấn đề nghị luận – tình huống truyện.
- Thân đoạn:
- Nêu xuất xứ, hoàn cảnh sáng tác của tác phẩm (nếu có)
- Phân tích các phương diện cụ thể của tình huống
+ Bối cảnh xuất hiện
+ Tóm tắt nội dung tình huống
+ Các chi tiết độc đáo của tình huống
- Ý nghĩa của tình huống
+ Thể hiện chủ đề tác phẩm
+ Khắc họa tính cách, phẩm chất nhân vật
+ Lôi cuốn, hấp dẫn cho câu chuyện
- Đánh giá:
+ Nghệ thuật xây dựng tình huống
+ Khẳng định giá trị của tình huống
+ Khẳng tài năng và tấm lòng của nhà văn.
- Nâng cao, mở rộng
+ So sánh với các tình huống truyện khác
+ Tại sao tác giả xây dựng thành công (phong cách nghệ thuật, vốn sống,….)
3. Kết đoạn:
- Đánh giá ý nghĩa tình huống đối với sự thành công của tác phẩm.
- Cảm nhận của bản thân.
3. Dàn ý hướng dẫn làm dạng bài: Cảm nhận nhân vật truyện
- Mở đoạn:
- Dẫn dắt, giới thiệu tác giả, tác phẩm
- Nêu nhân vật cần nghị luận, khái quát đặc điểm nhân vật
- Thân đoạn:
- Nêu xuất xứ, hoàn cảnh sáng tác của tác phẩm (nếu có)
- Phân tích nhân vật:
+ Giới thiệu nhân vật (nhân vật chính/phụ/trung tâm; kiểu nhân vật: tư tưởng/ hành động; lai lịch, sự xuất hiện, cuộc đời)
+ Phân tích vẻ đẹp ngoại hình (nếu có)
+ Phân tích các biểu hiện tính cách, phẩm chất nhân vật trên các phương diện. (chú ý các sự kiện chính, các biến cố,…)
– Ngôn ngữ nhân vật: độc thoại, đối thoại, độc thoại nội tâm…
– Suy nghĩ, tâm trạng của nhân vật
– Hành động của nhân vật
+ Mối quan hệ với các nhân vật khác -> nổi bật phẩm chất nhân vật
+ Góc nhìn của tác giả (nếu truyện được kể theo ngôi thứ 3) - Tổng kết về nghệ thuật
+ Nghệ thuật xây dựng nhân vật
+ Đặc điểm phong cách, bút pháp của tác giả
+ Tính điển hình của nhân vật, mức độ thành công của tác phẩm - Liên hệ mở rộng (nếu có)
- Kết đoạn
- Đánh giá chung vẻ đẹp, sức sống của nhân vật
- Cảm nhận, suy nghĩ riêng về nhân vật đó.
4. Dàn ý hướng dẫn làm dạng bài : Phân tích ngắn gọn chủ đề của tác phẩm truyện
- Mở đoạn:
- Dẫn dắt, giới thiệu tác giả, tác phẩm
- Giới thiệu chủ đề của tác phẩm/đoạn trích.
- Thân đoạn:
- Nêu xuất xứ, hoàn cảnh sáng tác của tác phẩm (nếu có)
- Phân tích chủ đề qua:
+ Nhan đề
+ Sự kiện
+ Nhân vật, mối quan hệ giữa nhân vật với hoàn cảnh và với các nhân vật khác
+ Chi tiết và mối quan hệ giữa các chi tiết
+ Điểm nhìn, ngôi kể, cách kể chuyện…
+ Giá trị của chủ đề và sự thể hiện chủ đề trong tác phẩm. - Tổng kết về nghệ thuật
- Liên hệ, mở rộng
- Kết đoạn:
- Khẳng định ý nghĩa chủ đề đối với sự thành công của tác phẩm.
- Thông điệp của tác giả, cảm nhận của bản thân.
Dàn ý hướng dẫn làm dạng bài: Phân tích chi tiết tiêu biểu của truyện
- Mở đoạn:
- Dẫn dắt, giới thiệu tác giả, tác phẩm
- Giới thiệu chi tiết tiêu biểu của tác phẩm/đoạn trích.
- Thân đoạn:
- Nêu xuất xứ, hoàn cảnh sáng tác của tác phẩm (nếu có)
- Hoàn cảnh xuất hiện chi tiết, vị trí của chi tiết
- Phân tích chi tiết:
+ Chi tiết diễn tả sự việc, hành động, lời nói nào?
+ Khám phá chi tiết qua tình huống cụ thể, bối cảnh xã hội, tâm lý nhân vật,…
+ Chi tiết được xây dựng bằng từ ngữ, hình ảnh, nghệ thuật gì?
+ Vai trò của chi tiết (trong việc khắc họa chân dung nhân vật, làm nổi bật tư tưởng chủ đề tác phẩm, “chi tiết nhỏ làm nên nhà văn lớn” (M.Gorki)…)
+ Ý nghĩa gợi ra từ chi tiết - Tổng kết về nghệ thuật
- Kết đoạn
- Khẳng định ý nghĩa chi tiết đối với sự thành công của tác phẩm.
- Cảm nhận riêng về chi tiết.
Tham khảo những bài viết liên quan:
Hướng dẫn viết đoạn văn Nghị luận Văn học 200 chữ (P1): Thơ
Kiến thức về thể loại Truyện & áp dụng vào đoạn Nghị luận văn học
Xem thêm:
- Lớp văn cô Ngọc Anh trực tiếp giảng dạy tại Hà Nội: Tìm hiểu thêm
- Tham khảo sách Chuyên đề Lí luận văn học phiên bản 2025: Tủ sách Thích Văn học
- Tham khảo bộ tài liệu độc quyền của Thích Văn học siêu hot: Tài liệu
- Đón xem các bài viết mới nhất trên fanpage FB: Thích Văn Học