Đề 32 – NLXH: “Khi không tự làm điều gì đó cho bản thân”

Đề 32 - NLXH: "Khi khong tu lam dieu gi do cho ban than"

Trong cuộc sống, nhiều lúc chúng ta dễ bị cuốn vào cảm giác an toàn khi được bao bọc, chăm sóc, bảo vệ. Nhưng liệu điều đó có khiến ta dần quên đi khả năng tự lập – một bản năng quý giá? Bài viết trên Thích Văn Học sẽ giúp bạn suy ngẫm về ý nghĩa của sự tự chủ và lý do tại sao việc “tự làm điều gì đó cho bản thân” lại quan trọng đến vậy. Đừng để sự bao bọc khiến bạn vô tình đánh mất chính mình.

Đề bài:

“Khi không tự làm điều gì đó cho bản thân […] ta có thể tận hưởng cảm giác thoải mái của sự bao bọc, nhưng đồng thời, ta cũng đang đánh mất dần – từng chút – một điều rất có ý nghĩa với đời mình: bản năng độc lập”. 

(Nếu biết trăm năm là hữu hạn, Phạm Lữ Ân, NXB Hội nhà văn, 2018, tr.144-145) 

Trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý kiến trên. 

Đáp án và thang điểm

CâuNội dung chính cần đạt Điểm 
 

1 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Nghị luận xã hội

8,0

1. Giới thiệu vấn đề nghị luận rõ ràng, chính xác, hấp dẫn 

0,5 

2. Giải thích  

1,5 
Sự bao bọc là sự nuông chiều, quan tâm, chăm sóc, che chắn, làm hộ, làm thay … cho người khác. 

Bản năng độc lập là ngay từ khi sinh ra chúng ta đã có khả năng để tự tồn tại: biết khóc khi đói, biết lẫy, biết bò, biết đi … Bản năng mạnh mẽ nhất của con người là học kỹ năng sống để tự tồn tại. 

→ Ý kiến khẳng định: nếu cứ sống trong sự bao bọc của người khác thì chính chúng ta đang dần tự đánh mất đi bản năng quý giá: bản năng độc lập, khiến bản thân mất đi tự do và sự kiêu hãnh. 

Mỗi ý 0,5 điểm

3. Phân tích, chứng minh 

3,5 
* Tại sao khi không tự làm điều gì đó cho bản thân […] ta có thể tận hưởng cảm giác thoải mái của sự bao bọc? 

– Vì khi ta không phải tự mình làm bất cứ điều gì mà vẫn được quan tâm, được giúp đỡ, được làm hộ, làm thay … nghĩa là ta có thể lười biếng mà vẫn được hưởng thụ những điều tốt đẹp từ người khác (chủ yếu là từ cha mẹ) 

– Vì khi được người khác làm thay, được phục vụ tận nơi ta sẽ không có cảm giác của sự vất vả, không có cảm giác của những nỗi đau …  

– Vì khi được bao bọc, nuông chiều, ta có cảm giác của người có đặc quyền được đặc cách, được nhận vô điều kiện từ người khác mà không phải cho đi. 

… 

* Tại sao khi không tự làm điều gì đó cho bản thân cũng có nghĩa là ta đang đánh mất bản năng độc lập? 

– Nếu chúng ta không chứng tỏ được rằng mình có thể tự làm, người khác sẽ tin rằng ta không thể tự làm.  

– Nếu chúng ta quen với việc được sắp sẵn, việc đã được người khác lên kế hoạch hơn thì chúng ta sẽ không tự vạch ra được kế hoạch cho bản thân mình. 

– Nếu chúng ta chuộng thói quen hơn sáng tạo thì chúng ta sẽ luôn thụ động, phụ thuộc vào người khác. 

… 

* Yêu cầu về dẫn chứng: Học sinh cần có kĩ năng chọn dẫn chứng tiêu biểu, toàn diện, có sức thuyết phục cao. 

Mỗi ý 0,5 điểm

4. Bàn luận, mở rộng vấn đề 

1,5 
Khẳng định vấn đề: Từ khi sinh ra chúng ta đã có sẵn bản năng độc lập nhưng lại đánh mất nó trong quá trình sống. Không có bản năng độc lập chúng ta không thể nắm giữ được tự do. Nghĩa là trước khi đòi tự do, bạn phải tìm lại bản năng độc lập của mình. 

– Trân trọng, ngợi ca những người có bản năng độc lập, dám tự làm, tự chịu trách nhiệm … đồng thời phê phán những kẻ chỉ thích sống dựa dẫm, ỉ lại vào người khác.  

 1,0  

0,5 

5. Bài học nhận thức và hành động  

0,5 
– Hiểu được bản năng độc lập luôn tồn tại trong mỗi con người 

– Vì thế cần phát huy những bản năng độc lập sẵn có và tích cực học tập, trang bị cho bản thân những kỹ năng sống để tự tồn tại. 

 

6. Khái quát vấn đề: Đúng, lắng đọng, có chiều sâu. 

0,5 

Tham khảo đáp án đề Nghị luận văn học số 32 tại đây:

Đề 32 – NLVH: Xã hội công nghiệp, có còn sự sống của thơ ca?

Xem thêm: