Đề 32 – NLVH: Xã hội công nghiệp, có còn sự sống của thơ ca?

2 

Nghị luận văn học

1. Giới thiệu được vấn đề nghị luận một cách rõ ràng, chính xác, hấp dẫn. 

2. Giải thích ý kiến 

– Ý kiến bày tỏ sự băn khoăn nghiêm túc và chính đáng. Nhưng đó là sự bi quan khi chưa hiểu bản chất người, bản chất của thơ ca. Xã hội hiện đại, con người vẫn cần đến thơ ca. 

1,0 

3. Bình luận về nhận định 

– Xã hội hiện đại là xã hội của những tiện nghi, tiện ích, những sự phát triển của khoa học kĩ thuật, công nghệ thông tin cực kì tinh vi, tinh xảo, thông minh…  

– Con người tự cuốn vào guồng máy vận hành của sự sống để tồn tại nhưng cũng có những lúc con người dừng lại để tự ngẫm về cuộc đời, về bản thân mình. Lúc đó cần thơ ca. 

– Con người cần hợp tác, cần liên kết khi làm việc trong xã hội hiện đại, nhưng cũng có những lúc con người cần phải sống với chính mình. Lúc đó cần có thơ ca. 

– Con người cần phải biết tự nếm trải cảm giác cô đơn bởi đó chính là niềm hạnh phúc cay đắng mà ngọt ngào của tạo hóa danh riêng cho con người. Và ai rồi cũng phải nếm trải cảm giác cô đơn ấy. Lúc đó cần có thơ ca và thơ ca cũng ra đời trong những lúc cô đơn ấy. 

– Hầu như mọi giá trị lâu bền của nghệ thuật đều được sáng tạo trong cõi cô đơn. Nhà thơ chân chính phải biết, phải đắm chìm trong nỗi cô đơn. 

– Nhà thơ thường cầm bút khi cảm thấy không hài lòng với thực tại, khi cảm thấy không an bằng. Làm thơ là một cách phản kháng thực tại, một cách tự giải thoát. Phản kháng và giải thoát bằng bộc bạch, chia sẻ nỗi đau khổ, sự không bằng lòng. 

– Thơ ca là những khoảng lặng cần thiết, nó nhắc con người ta phải biết sống trong cảm giác cô đơn giữa cuộc đời hối hả này. Khi đã trải qua cảm giác như thế con người sẽ biết yêu mình hơn, có ý thức sống cao hơn, sự gần gũi, gắn kết với đồng loại, với mọi người nhờ thế cũng nhân bản, lâu bền hơn. 

4. Chứng minh   

Học sinh chọn một số tác phẩm văn học đã học, đã đọc để chứng minh.  

5. Bàn luận mở rộng, nâng cao vấn đề 

– Con người cần đến nghệ thuật nhất trong những lúc buồn. Những tác phẩm có sức sống lâu bền nhất thường là những tác phẩm diễn tả thấm thía đến tận cùng nỗi buồn. Đó phải là nỗi buồn thật, đau thật của nhà văn và cái buồn, nỗi đau ấy thật riêng mà lại mang màu sác, âm hưởng phổ quát của nhân sinh. Khi nhà thơ thành thực đi đến tận cùng của lòng mình thì sẽ gặp trái tim nhân loại, sẽ chạm tới nỗi lòng của bao người. Thơ càng “riêng” thì lại càng dễ thành “của chung” bởi nhà thơ và bạn đọc là đồng loại, đều chung bản chất người. 

6. Khái quát được vấn đề lắng đọng, có chiều sâu.