Dàn ý NLXH về văn hóa trên không gian mạng

Dan y NLXH ve van hoa tren mang

Mạng xã hội giúp học sinh kết nối, học tập và chia sẻ, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều vấn đề như bạo lực ngôn từ hay tin giả. Vậy học sinh cần làm gì để sử dụng mạng xã hội một cách tích cực và có trách nhiệm? Bài viết này của Thích Văn học sẽ giúp bạn hiểu rõ trách nhiệm của bản thân trong việc xây dựng văn hóa ứng xử văn minh trên không gian mạng, từ đó góp phần tạo nên môi trường trực tuyến an toàn, lành mạnh và đầy giá trị. Cùng đọc và tham khảo nhé!

Đề bài

Mạng xã hội là không gian kết nối nhưng cũng là nơi xảy ra nhiều vấn đề như bạo lực ngôn từ và tin giả. Em hãy viết bài văn trình bày suy nghĩ về trách nhiệm của học sinh trong việc xây dựng một văn hóa ứng xử văn minh và tích cực trên không gian mạng.

Dàn ý

ĐiểmNội dung
a) Đảm bảo về hình thức: bài văn NLXH khoảng 400 chữ, đảm bảo chuẩn ngữ pháp và chính tả,…0.25
b) Xác định đúng vấn đề nghị luận: trách nhiệm của học sinh trong việc xây dựng một văn hóa ứng xử văn minh và tích cực trên không gian mạng0.25
c) Đề xuất được hệ thống ý phù hợp

1. Mở bài

– Dẫn dắt từ thực tế đời sống/ảnh hưởng của mạng xã hội đến con người

– Nêu vấn đề nghị luận: Mỗi học sinh cần có trách nhiệm trong việc xây dựng văn hóa ứng xử văn minh, tích cực trên không gian mạng.

  • Trực tiếp: khái quát ảnh hưởng tích cực – hạn chế của sự phát triển CNTT và mạng xã hội
  • Gián tiếp:
    • Anh – xtanh (Einstein): “Tôi sợ một ngày nào đó công nghệ sẽ lấn át sự tương tác của con người. Thế giới sẽ có một thế hệ những kẻ ngốc”.
    • Bác sĩ Nguyễn Vũ Hiệp: “Cũng giống như thuốc, các thiết bị điện tử có “tác dụng phụ” và những độc hại khi sử dụng “quá liều””.
0.25
2. Thân bài:

– Dẫn dắt đầu thân bài:

  • Đặt câu hỏi
  • Dẫn dắt trực tiếp:
    • Mọi người cho rằng A là…. Nhưng thực ra cách hiểu đầy đủ về A lại là…
    • Do sự thay đổi/phát triển của CNTT/thời đại mà những năm gần đây chúng ta mới biết đến A. Đó là …
    • Trong thời đại…, chúng ta/con người/người ta thường định nghĩa về A là. Tuy nhiên, … (ví dụ về lòng hiếu thảo)
0.25
a) Giải thích:

– Mạng xã hội: là các nền tảng trực tuyến như Facebook, Zalo, Youtube, Instagram,… cho phép người dùng kết nối, giao lưu, chia sẻ thông tin trực tuyến.

– Văn hóa ứng xử văn minh, tích cực trên không gian mạng: là cách giao tiếp có trách nhiệm, tôn trọng, trung thực và nhân văn, góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh.

→ Trong thời đại công nghệ số, không gian mạng luôn tồn tại song song những lợi ích và nguy cơ xâm hại. Do đó, vấn đề thời đại đòi hỏi mỗi học sinh cần có ý thức và hành động đúng đắn khi sử dụng mạng xã hội, để lan tỏa giá trị tốt đẹp thay vì gây tổn thương hoặc lan truyền thông tin sai lệch.

0.5
b) Bàn luận:

– Lợi ích của mạng xã hội đối với học sinh:

  • Là cầu nối giúp con người xích lại gần nhau, vượt qua khoảng cách địa lý.
  • Cung cấp tri thức, thông tin nhanh chóng, là môi trường học tập, sáng tạo, lan tỏa điều tốt đẹp.
  • Nếu sử dụng đúng cách, mạng xã hội là công cụ hỗ trợ đắc lực cho sự phát triển cá nhân và cộng đồng.
0.25
– Thực trạng sử dụng mạng xã hội của học sinh:

  • Tích cực: lợi ích của mạng xã hội: (nêu ngắn gọn)
  • Tiêu cực:
    • Xuất hiện nhiều bạo lực ngôn từ: chửi bới, xúc phạm, miệt thị người khác qua bình luận, bài đăng.
    • Tin giả, tin sai sự thật lan truyền chóng mặt, gây hoang mang dư luận.
    • Một bộ phận học sinh thiếu kỹ năng ứng xử trên mạng, dễ bị cuốn theo trào lưu tiêu cực hoặc bình luận thiếu suy nghĩ.
0.25
– Nguyên nhân: 

  • Chủ quan: 
    • Do thiếu hiểu biết và kỹ năng sử dụng MXH (không biết chọn lọc thông tin, thiếu khả năng kiểm soát cảm xúc,…)
    • Ảnh hưởng bởi tâm lý đám đông
    • Tâm lý muốn nổi tiếng, câu like, câu view,…
    • Ẩn danh trên mạng khiến một số người cảm thấy “an toàn” khi buông lời xúc phạm hoặc lan truyền tin giả mà không sợ hậu quả.
  • Khách quan: 
    • Cơ chế kiểm duyệt lỏng lẻo của một số nền tảng mạng xã hội.
    • Sự phát triển quá nhanh của công nghệ thông tin, khiến việc lan truyền tin tức trở nên dễ dàng, khó kiểm soát.
    • Thiếu định hướng từ gia đình, nhà trường và xã hội
0.75
– Hậu quả:

  • Đối với cá nhân: Người bị công kích dễ rơi vào khủng hoảng tâm lý, trầm cảm, mất tự tin, thậm chí có trường hợp tự tử vì tổn thương tinh thần. Người tung tin giả hoặc phát ngôn thiếu kiểm soát có thể mất uy tín, bị xử lý pháp luật, ảnh hưởng tương lai.
  • Đối với cộng đồng:
    • Làm “ô nhiễm” môi trường mạng
    • Gây chia rẽ, mất đoàn kết, mất niềm tin xã hội
    • Ảnh hưởng tiêu cực đến sự hình thành và phát triển nhân cách của học sinh.
0.25
c) Trách nhiệm của học sinh trong việc xây dựng một văn hóa ứng xử văn minh và tích cực trên không gian mạng:

– Trước hết, học sinh cần có nhận thức đúng đắn về mạng xã hội và hành vi ứng xử trên đó.

– Tích cực rèn luyện kỹ năng và phẩm chất công dân số

– Khi sử dụng mạng xã hội, học sinh cần:

  • Sử dụng ngôn từ lịch sự, chuẩn mực, tránh chửi bới, mỉa mai, xúc phạm hay miệt thị người khác.
  • Tôn trọng sự khác biệt: không công kích, phân biệt đối xử với những ý kiến trái chiều, không “ném đá hội đồng”.
  • Không lan truyền tin giả, không chia sẻ hình ảnh, video nhạy cảm, vi phạm quyền riêng tư của người khác.
  • Giữ bình tĩnh và kiểm soát cảm xúc
  • Chủ động lan tỏa những giá trị tích cực, tử tế
  • Dẫn chứng: Nhiều học sinh, sinh viên đã tham gia chiến dịch “Tin”, cuộc thi “Anti Fake News” có sự đồng tổ chức của TikTok để hưởng ứng thông điệp chống tin giả, sai sự thật trên không gian mạng.
0.25
d) Phản đề, mở rộng: 

– Phản đề: Phê phán những người dùng mạng thiếu ý thức, cố tình tung tin giả, bôi nhọ danh dự người khác, hoặc thờ ơ trước bạo lực mạng.

– Mở rộng: Không chỉ trên không gian mạng mà trong cả đời sống thực tế con người cũng cần phải thực hiện nếp sống văn hóa, văn minh.

0.25
3. Kết bài: Khẳng định lại vấn đề và liên hệ bản thân (hoặc đưa ra bài học nhận thức/hành động)0.25
d) Bài viết có cách diễn đạt mới mẻ, sáng tạo 0.25

Tham khảo các bài viết khác tại đây:

Dàn ý NLXH về vai trò của áp lực

Xem thêm: