Các bạn học sinh THPT khi bắt đầu làm quen với việc viết bài văn nghị luận xã hội thay vì đoạn văn chắc hẳn sẽ gặp những khó khăn nhất định khi viết Kết bài. Bởi lẽ, phần Kết bài đòi hỏi ở các bạn không chỉ khả năng khái quát vấn đề mà còn cần thể hiện sự lập luận logic và tạo được sự dư âm.
Trong bài viết này, Thích Văn học gửi đến bạn một số cách Kết bài bài văn nghị luận xã hội và các ví dụ minh họa. Cùng tham khảo để luyện tập và áp dụng vào bài làm của mình nha!
Cách 1: Sử dụng trích dẫn liên quan
- Trích dẫn phải thể hiện rõ ràng/ có sự liên kết với vấn đề nghị luận.
- Cần có sự liên kết, diễn giải bám vào từ ngữ của trích dẫn. Sau đó khẳng định tầm quan trọng, ý nghĩa của vấn đề nghị luận.
Đề bài: Nghị luận về ý nghĩa của việc sống tử tế.
Nooc Man Kusin từng khẳng định việc ra đi không phải là điều mất mát lớn nhất trong cuộc đời bởi (1) “Sự mất mát lớn nhất là để cho tâm hồn lụi tàn ngay khi còn sống”. (2) Chỉ có để cho cuộc sống của mình được lấp đầy bởi sự tử tế, yêu thương, tâm hồn mỗi người sẽ không bao giờ phải cảm nhận những trống trải, mất mát. Vậy nên, sống tử tế với trái tim vị tha chính là cách mỗi người tìm thấy cho mình giá trị tinh thần ý nghĩa nhất. Hãy để tâm trí mình được nuôi dưỡng bởi sự cho đi, để lòng mình rộng mở với những người xung quanh bằng sự tử tế – ta mới thấy cuộc sống này thật tuyệt vời biết bao!
(1) Nêu trích dẫn
(2) Diễn giải để dẫn dắt từ trích dẫn đến vấn đề nghị luận
Cách 2: Mở bài – kết bài tương ứng
- Cách này sẽ tạo sự liên kết rõ ràng từ việc gợi mở vấn đề đến giải quyết, khép lại vấn đề.
- Lặp lại ý chính/ hình ảnh của mở bài nhưng cần diễn đạt bằng cách khác. Đặc biệt, cần đưa ra những suy nghĩ sâu sắc hơn, mở rộng vấn đề so với phần mở đầu.
Đề bài: Nghị luận về sự thất bại trong cuộc sống.
Mở bài:
Cũng giống như chiếc đàn piano phải xen kẽ phím đen, phím trắng thì mới làm nên những khúc nhạc say đắm lòng người, cuộc sống cũng chính là tổng hòa của những gian nan, thất bại và những khoảnh khắc vinh quang. Cũng giống như người nghệ sĩ dương cầm tài năng cần phải thể hiện mình trên những phím đàn đen, trắng ấy, mỗi người cũng cần sẵn sàng vượt qua khó khăn, thất bại để chạm đến đỉnh cao thành công.
Kết bài:
Mỗi phím đàn ta chạm vào đều mang đến cho ta những trải nghiệm quý giá. Vì thế, mỗi người cần đối diện với mọi khoảnh khắc – dù thành công hay thất bại với tâm thế rộng mở. Bởi lẽ, chính những thăng trầm ấy mới làm nên một bản nhạc cuộc đời độc đáo và ý nghĩa. Chỉ khi chúng ta vượt qua những nốt nhạc đen của thất bại, ta mới thực sự cảm nhận, chạm tới những phím đàn trắng của sự vinh quang, thành công.
Mở bài – kết bài theo cấu trúc đầu cuối tương ứng bởi lặp lại hình ảnh phím đàn (liên tưởng bản đàn với cuộc sống)
Tham khảo: Sách Chuyên đề lý luận văn học
Cách 3: Đặt câu hỏi gợi mở để khẳng định vấn đề nghị luận
- Đặt những câu hỏi tu từ mang tính chất khẳng định, gợi mở một cách bám sát vào vấn đề nghị luận.
- Câu trả lời đưa ra chính là cách khẳng định, khái quát lại vấn đề nghị luận.
Đề bài: Nghị luận về tầm quan trọng của việc học đối với thế hệ trẻ hiện nay.
(1) Trên hành trình khẳng định bản thân, phải chăng chính việc không ngừng học hỏi sẽ là cách giúp mỗi người đóng góp những giá trị tích cực đến cộng đồng? Liệu có phải việc tích lũy kiến thức, vốn sống mới khiến bước đi trên hành trình phía trước của chúng ta thêm vững vàng? Quả thực, chỉ có trang bị cho mình những hành trang là tri thức, kĩ năng và một tâm thế sẵn sàng trau dồi, chúng ta mới có thể làm chủ cuộc sống của chính mình, cống hiến cho xã hội.
(1) Đặt những câu hỏi mang tính chất khẳng định
Cách 4: Đi từ bối cảnh thực tế để khẳng định vấn đề nghị luận
- Bối cảnh thực tế cần có mối liên hệ chặt chẽ với vấn đề nghị luận
- Từ việc chỉ ra bối cảnh, khẳng định vấn đề nghị luận chính là cách mỗi người có thể giải quyết, làm chủ được bối cảnh ấy.
Đề bài: Tầm quan trọng của ý chí, nghị lực
(1) Có thể nói, cuộc sống luôn có những biến chuyển bất ngờ với những gian nan, nghịch cảnh như những vị khách không mời mà đến. Những trở ngại sẽ dễ khiến ta loay hoay, mất định hướng và trở nên sợ hãi trước hành trình phía trước. (2) Khi ấy, niềm tin, ý chí, nghị lực sẽ trở thành ngọn hải đăng soi sáng giúp ta không lạc lối trong đêm tối. Chỉ khi trang bị cho mình những hành trang tinh thần ấy, ta mới có thể làm chủ được cuộc đời mình, đủ bản lĩnh và tự tin để đối diện với mọi thử thách.
(1) Chỉ ra bối cảnh thực tế: cuộc sống luôn có những khó khăn chùn bước.
(2) Đưa ra cách giải quyết, khẳng định vấn đề nghị luận: tầm quan trọng của ý chí, nghị lực.
Tham khảo những bài viết liên quan:
Nghị luận xã hội: Yêu thương bắt đầu từ việc lắng nghe
Nghị luận xã hội: “Sách mở ra trước mắt tôi những chân trời mới.”
Bật mí các cách chuyển ý, chuyển đoạn trong bài Nghị luận xã hội
Xem thêm:
- Lớp văn cô Ngọc Anh trực tiếp giảng dạy tại Hà Nội: Tìm hiểu thêm
- Tham khảo sách Chuyên đề Lí luận văn học phiên bản 2025: Tủ sách Thích Văn học
- Tham khảo bộ tài liệu độc quyền của Thích Văn học siêu hot: Tài liệu
- Đón xem các bài viết mới nhất trên fanpage FB: Thích Văn Học







