Trong bài thơ Trong đục, Nguyễn Thế Hoàng Linh không chọn làm “ngọn gió suông” hay “rượu để say”, mà chọn làm “lệ để bay bớt buồn”, “dao hơ lửa trị thương”, “phanh trên những con đường thẳng”. Đó là lựa chọn sống có trách nhiệm, dám đối diện và tạo giá trị cho đời. Bài viết này của Thích Văn học sẽ bàn về ý nghĩa của việc tự lựa chọn con đường sống cho mình: sống chủ động, sống là chính mình và sống để góp phần làm cuộc đời tốt đẹp hơn.
HƯỚNG DẪN
A. Yêu cầu chung
– Giám khảo cần nắm được nội dung trình bày trong bài làm của thí sinh để đánh giá một cách tổng quát, tránh đếm ý cho điểm.
– Cần vận dụng linh hoạt những yêu cầu của Hướng dẫn chấm; khuyến khích những bài viết có cảm xúc và sáng tạo.
– Điểm toàn bài để lẻ đến 0,25
B. Yêu cầu cụ thể
Thí sinh có thể trình bày theo các cách khác nhau nhưng cần đảm bảo được các nội dung cơ bản sau:
| Câu | Ý | Nội dung | Điểm |
| 1
| Trong bài thơ “Trong đục”, Nguyễn Thế Hoàng Linh viết: … tôi không làm ngọn gió suông ấm lòng bao kẻ à uông tháng ngày tôi không làm rượu để say Tham khảo: Sách Chuyên đề lý luận văn học chỉ xin làm lệ để bay bớt buồn là dao hơ lửa trị thương là phanh trên những con đường thẳng (https://www.thivien.net) Đó là lựa chọn của nhà thơ. Còn bạn, bạn chọn là gì trong cuộc đời này? | 8.0 | |
| a. Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận: Có đủ các phần Mở bài, Thân bài, Kết bài. Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài kết luận được vấn đề. | 0.5 | ||
| b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: | 0.5 | ||
| c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm: Vận dụng tốt các thao tác lập luận; kết hợp tốt các lí lẽ, dẫn chứng; rút ra bài học nhận thức và hành động. Thí sinh có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau nhưng cần đảm bảo các ý cơ bản sau: | |||
| 1.1 | Giải thích: – Nhân vật “tôi” không chấp nhận làm những điều xoàng xĩnh, vô nghĩa để lấy lòng những kẻ mập mờ, hời hợt. – Con người không thể lãng quên những đau buồn của cuộc sống, hãy đối mặt với nó, hãy là giọt nước mắt để sẻ chia, thấu hiểu, hãy là một con dao trị thương để đối mặt và vượt qua hoặc là chiếc phanh để dừng lại khi biết đã sai đường. – Đoạn thơ khẳng định lựa chọn những điều ý nghĩa, lựa chọn cách sống chủ động, hòa nhập, sống là chính mình để làm nên những điều ý nghĩa cho bản thân và xã hội. | 1.5 | |
| Lưu ý: Có thể chấp nhận những thông điệp khác, song phải dựa vào ngữ liệu và có sức thuyết phục. | |||
| 1.2 | Bàn luận – Mỗi người là một cá thể với những đặc điểm riêng nên ta có quyền đưa ra những lựa chọn cho bản thân mình. – Học sinh đưa ra lựa chọn của bản thân, có thể trình bày theo cách riêng của mình. Khuyến khích sự sáng tạo và sâu sắc trong cách nhìn nhận vấn đề, dựa trên lập luận chắc chắn, có tính thuyết phục cao tập trung vào giá trị điều đó đem đến cho cuộc đời. – Trở thành một điều có ý nghĩa không phải là đánh mất bản thân mà để tạo ra giá trị cao nhất cho mình. – Phê phán những người không có quan niệm sống đúng đắn. (Trong quá trình bàn luận, thí sinh phải đưa ra được những dẫn chứng tiêu biểu, toàn diện, xác đáng để làm rõ vấn đề) | 4.0 | |
| 1.3 | Bài học nhận thức và hành động – Xác định lí tưởng sống đúng đắn, sống để phát huy năng lực bản thân và làm nên giá trị cho cuộc đời. – Mạnh dạn đưa ra lựa chọn của bản thân, tự quyết định cuộc đời mình; không ngại khó khăn, gian khổ để thực hiện lí tưởng của cuộc đời | 0.5 | |
| d. Sáng tạo: Có cách diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn đề nghị luận. | 0.5 | ||
| e. Đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ, đặt câu. | 0.5 |
Tham khảo câu Nghị luận văn học tại đây:
Đề HSG: Để hình tượng nghệ thuật được thức tỉnh
Xem thêm:



