“Hãy hân hoan trước điều nhân nghĩa, đừng lạnh lùng trước chuyện bất nhân” – lời nhắn nhủ của Bùi Nguyễn Trung Kiên không chỉ là dặn dò của một người cha mà còn là bài học làm người sâu sắc. Giữa cuộc sống nhiều biến động, nếu bạn chọn im lặng trước cái xấu, cái ác, nghĩa là bạn đang tiếp tay cho nó tồn tại. Bài viết này của Thích Văn học sẽ cùng bạn bàn luận về thái độ sống đúng đắn: biết vui trước điều tốt đẹp, biết lên tiếng trước bất công và giữ vững niềm tin rằng con người sinh ra là để yêu thương.
HƯỚNG DẪN
Đề bài:
Nhà thơ/nhà giáo Bùi Nguyễn Trung Kiên từng viết :
“Hãy hân hoan trước điều nhân nghĩa
Đừng lạnh lùng trước chuyện bất nhân
Và hãy tin vào điều có thật
Con người – sống để yêu thương”
(Gửi con – Bùi Nguyễn Trung Kiên )
Trình bày suy nghĩ của anh/chị về lời nhắn nhủ trên.
A. Yêu cầu về kĩ năng
– Có kĩ năng viết bài văn nghị luận xã hội, biết huy động các kiến thức sách vở, kiến thức đời sống và những trải nghiệm của riêng mình để làm bài.
Tham khảo: Sách Chuyên đề lý luận văn học
– Vận dụng các thao tác lập luận phù hợp, lí lẽ xác đáng, trình bày khoa học, diễn đạt lưu loát, không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu.
B. Yêu cầu về kiến thức
Học sinh có nhiều cách trình bày khác nhau, song cần đạt được những nội dung cơ bản sau:
1. Giải thích vấn đề nghị luận (1,5 điểm )
– “hân hoan” và “lạnh lùng” trong đoạn thơ là những từ chỉ trạng thái tâm lý đối lập:
- “ hân hoan” là thái độ vui mừng, hạnh phúc, xúc động.
- “lạnh lùng” là sự dửng dưng, vô cảm, thái độ bàng quan và là một sự im lặng đến phát sợ của con người.
– “Việc nhân nghĩa” là những việc thiện, những việc mang lại niềm vui, hạnh phúc hay đem lại lợi ích cho con người, xã hội.
– “Chuyện bất nhân” là cái ác, cái xấu, là những chuyện bất công, vô lí diễn ra trong cuộc sống con người.
→ Người cha khẳng định và nhẹ nhàng khuyên con cần có thái độ yêu ghét rõ ràng, dứt khoát trước những việc tốt-xấu, thiện-ác ở đời để không thành những người dửng dưng, vô cảm, thành những kẻ ba phải trong cuộc sống. Thêm nữa, ông muốn con suốt đời ghi nhớ giữ vững niềm tin và thực hành lẽ sống cao đẹp của con người rằng : Mỗi chúng ta có mặt trên cuộc đời này là để trao và nhận yêu thương. Nếu ngày nào đó chân lý ấy không còn thì đó cũng là ngày tận thế của thế giới.
2. Bàn luận (4,0 điểm)
– Cuộc sống đa dạng, lòng người phức tạp, luôn tồn tại hai mặt : tốt – xấu, thiệc – ác, công bằng bất công, cái hợp lí, cái phi lí
– Thái độ dửng dưng, lạnh lùng, vô cảm, sự im lặng hèn nhát của con người trước những điều bất nhân sẽ tạo cơ hội để cái ác sinh sôi, nảy nở, phát triển.
– Sự cổ vũ, khích lệ, niềm hân hoan, sự hưởng ứng tích cực của mỗi người trước những nghĩa cử cao đẹp, điều nhân nghĩa mà ta bắt gặp trong cuộc sống sẽ góp phần lan tỏa cái tốt đẹp, đẩy lùi cái ác, cái xấu.
– Niềm tin vào điều có thật trong cuộc sống là con người sống để yêu thương – yêu thương cuộc sống, yêu thương cộng đồng, bản thân và trân trọng sự sống của tất cả sinh linh trong Trái Đất này sẽ khiến cuộc sống tốt đẹp hơn. Những vấn đề nhức nhối trong xã hội sẽ được giải quyết.
3. Mở rộng (1,5 điểm)
– Tăng cường giáo dục.
– Tự có ý thức giáo dục bản thân.
– Nêu gương, củng cố pháp luật.
4. Bài học (1,0 điểm)
HS nêu bài học với bản thân
Tham khảo câu Nghị luận văn học tại đây:
NLVH: Cái gì phản ánh đúng nhất chân dung con người
Xem thêm: