NLXH: Khắc phục vấn đề thiếu tôn trọng nét riêng

NLXH: Khắc phục vấn đề thiếu tôn trọng nét riêng

Mỗi người là một cá thể độc lập, mang trong mình một vẻ đẹp, cá tính và cách sống riêng. Thế nhưng, trong cuộc sống, không ít người lại có xu hướng phán xét, chê bai hoặc ép buộc người khác phải giống mình. Khi “cái riêng” không được tôn trọng, sự khác biệt dễ trở thành nguyên nhân của tổn thương và khoảng cách.

Vậy làm thế nào để khắc phục vấn đề thiếu tôn trọng nét riêng? Hãy cùng Thích Văn học – Trạm văn tham khảo bài văn nghị luận xã hội dưới đây để có thêm cách triển khai vấn đề, lập luận và dẫn chứng cho bài viết của mình nhé!

Đề bài

Đề số 89: Trong xã hội hiện nay, có một bộ phận học sinh thiếu tôn trọng nét riêng của người khác (về hoàn cảnh, ngoại hình, sở thích, tính cách…). Em hãy viết bài văn nghị luận trình bày suy nghĩ về vấn đề trên và đề xuất những giải pháp để khắc phục.

Bài làm

Trong khu vườn rộng lớn của cuộc đời, không có bông hoa nào hoàn toàn giống bông hoa nào. Mỗi loài hoa mang một hương sắc riêng, và chính sự khác biệt ấy đã làm nên vẻ đẹp phong phú của thiên nhiên. Con người cũng vậy, mỗi cá nhân là một thế giới riêng với những câu chuyện, hoàn cảnh, ngoại hình, sở thích và tính cách không thể trộm lẫn. Thể nhưng, trong xã hội hiện nay, vẫn còn một bộ phận học sinh chưa biết tôn trọng nét riêng của người khác, có những lời nói, hành động thiếu thiện chí gây tổn thương cho những người xung quanh. Đây là một vấn đề đáng suy ngẫm và cần được khắc phục để xây dựng môi trường học đường, xã hội văn minh, nhân ái.

“Nét riêng” là những đặc điểm khác biệt của mỗi người về hoàn cảnh gia đình, ngoại hình, tính cách, năng lực, sở thích, phong cách sống,… “Tôn trọng nét riêng của người khác” là biết thừa nhận và trân trọng những điểm khác biệt tạo nên giá trị của mỗi con người. Ngược lại, “thiếu tôn trọng sự khác biệt” là khi con người nhìn nhận người khác bằng định kiến, coi thường, chế giễu hoặc ép buộc họ phải trở nên giống với những khuôn mẫu mà mình đặt ra.

Thực tế hiện nay cho thấy, bên cạnh những học sinh biết yêu thương và tôn trọng người khác, vẫn còn một bộ phận chưa thực sự hiểu được ý nghĩa của sự khác biệt. Không ít bạn sẵn sàng chê bai ngoại hình, hoàn cảnh, sở thích hay tính cách của người khác; thậm chí biến những điểm riêng biệt ấy thành trò đùa trên mạng xã hội. Những lời nói tưởng chừng vô tình đôi khi lại trở thành “vết xước” trong tâm hồn, khiến nhiều học sinh trở nên tự ti, mặc cảm, mất niềm tin vào bản thân. Những vụ việc bắt nạt học đường xảy ra trong thời gian qua cũng là hồi chuông cảnh báo về hậu quả nghiêm trọng của việc thiếu tôn trọng sự khác biệt.

Tình trạng trên xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Về phía chủ quan, một số học sinh chưa nhận thức được rằng mỗi cá nhân đều có những nét riêng về ngoại hình, hoàn cảnh, sở thích, khả năng và đều xứng đáng được tôn trọng. Khi thiếu sự đồng cảm, một số bạn dễ đặt cái tôi của bản thân lên trên người khác, thậm chí lựa chọn việc hạ thấp người khác để khẳng định giá trị của mình. Bên cạnh đó, sự thiếu hụt kĩ năng giao tiếp, ứng xử cũng khiến nhiều học sinh vô tình hoặc cố ý gây tổn thương cho những người xung quanh. Bên cạnh đó, sự thiếu quan tâm trong giáo dục từ gia đình, ảnh hưởng của môi trường mạng với những lời phán xét, chế giễu cùng việc chưa có nhiều hoạt động nuôi dưỡng tinh thần bao dung trong nhà trường cũng góp phần làm gia tăng vấn đề này.

Việc thiếu tôn trọng sự khác biệt để lại nhiều hậu quả đáng tiếc. Với những người bị tổn thương, những lời nói, hành động thiếu thiện chí có thể khiến họ trở nên tự ti, mặc cảm, mất niềm tin vào bản thân, thậm chí ảnh hưởng đến tâm lí, kết quả học tập và khả năng xây dựng các mối quan hệ. Đối với những người có hành vi thiếu tôn trọng, họ dần hình thành lối sống ích kỉ, thiếu văn minh, mất đi khả năng thấu hiểu và kết nối với cộng đồng. Xa hơn, nếu tình trạng này tiếp diễn, môi trường học đường sẽ trở nên thiếu thân thiện, gia tăng sự phân biệt, cô lập và bạo lực tinh thần.

Có ý kiến cho rằng: “Mọi người đều cần giống nhau để dễ hòa nhập với tập thể”. Đây là quan niệm chưa thực sự đúng đắn, bởi một tập thể không được tạo nên từ sự đồng nhất tuyệt đối mà được làm nên từ những cá nhân với những nét riêng biệt. Chính sự khác nhau về suy nghĩ, năng lực, sở thích và cá tính mới tạo nên màu sắc phong phú cho cuộc sống. Và chỉ khi con người biết tôn trọng lẫn nhau, sự khác biệt mới trở thành cầu nối gắn kết mọi người. Đó chính là nền tảng để xây dựng một cộng đồng nhân ái, văn minh, nơi mỗi cá nhân đều được lắng nghe, thấu hiểu và phát huy giá trị riêng của mình. Dẫu vậy, tôn trọng sự khác biệt không có nghĩa là dung túng cho mọi hành vi. Con người cần được tự do thể hiện bản thân, được tôn trọng những nét riêng về hoàn cảnh, sở thích, cá tính; nhưng đồng thời mỗi cá nhân cũng phải biết điều chỉnh hành động của mình sao cho phù hợp với chuẩn mực đạo đức và quy định của xã hội. Bởi sự khác biệt chỉ thực sự có ý nghĩa khi nó hướng con người đến những giá trị tốt đẹp.

Để xây dựng một môi trường biết tôn trọng sự khác biệt, trước hết mỗi học sinh cần thay đổi từ chính nhận thức và hành động của bản thân. Mỗi người cần hiểu rằng ai cũng mang trong mình những giá trị riêng, không có sự khác biệt nào đáng bị xem thường. Vì vậy, học sinh cần học cách lắng nghe, đặt mình vào vị trí của người khác để thấu hiểu, tránh những lời nói hay hành động vô tình làm tổn thương người xung quanh. Đồng thời, việc chủ động giao lưu với những người có hoàn cảnh, tính cách khác mình cũng là cách mở rộng tâm hồn và học cách trân trọng sự đa dạng của cuộc sống.

Bên cạnh sự nỗ lực của mỗi cá nhân, gia đình cũng giữ vai trò quan trọng trong việc nuôi dưỡng lòng nhân ái. Cha mẹ cần dạy con biết tôn trọng người khác, không áp đặt những khuôn mẫu cứng nhắc mà hướng con đến cách nhìn nhận con người bằng sự bao dung và thấu hiểu.

Về phía nhà trường và xã hội, cần tăng cường giáo dục kĩ năng sống, giáo dục giá trị nhân văn thông qua những hoạt động trải nghiệm, hoạt động tập thể thiết thực. Một môi trường học đường an toàn, không có sự miệt thị hay bắt nạt sẽ là nơi mỗi học sinh được tự tin phát triển bản thân. Đặc biệt, trong thời đại số, mạng xã hội cần được sử dụng như một chiếc cầu kết nối yêu thương, lan tỏa những điều tích cực thay vì trở thành nơi phán xét và làm tổn thương người khác. Thực tế, nhiều trường học hiện nay đã tổ chức các hoạt động như “Ngày hội văn hóa”, “Đôi bạn cùng tiến”, chương trình hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn,… để qua đó giúp học sinh thêm gắn kết và biết yêu thương, sẻ chia hơn.

Một nhà hiền triết đã từng nói: “Phần lớn sức sống của tình bạn nằm trong việc tôn trọng sự khác biệt, không chỉ đơn giản là thưởng thức sự tương đồng.” Giá trị của một bản nhạc không nằm ở việc mọi nốt nhạc đều giống nhau, mà ở sự hòa quyện của những âm thanh khác biệt. Cuộc sống cũng vậy, chính những khác biệt về suy nghĩ, hoàn cảnh, cá tính và khả năng đã tạo nên vẻ đẹp đa dạng của con người. Vì thế, tôn trọng sự khác biệt không chỉ là cách ta đối xử tử tế với người khác mà còn là biểu hiện của một tâm hồn trưởng thành. Là một học sinh, em hiểu rằng mình cần bắt đầu từ những điều nhỏ bé nhất: biết lắng nghe thay vì phán xét, biết cảm thông thay vì chế giễu, biết nhìn nhận giá trị của mỗi người bằng sự chân thành. Bởi khi mỗi người học cách mở rộng trái tim để đón nhận những điều không giống mình, chúng ta không chỉ xây dựng một môi trường sống văn minh hơn mà còn góp phần làm cho thế giới trở thành nơi nhân ái và đáng sống hơn.

Tham khảo các bài viết khác tại đây:

Xem thêm:

Bài viết cùng chủ đề: